Routine Outcome Monitoring for Geriatric Psychiatry & Sciences (ROM-GPS)

ROM-GPS staat voor het routinematig meten van psychische klachten en het effect van behandeling hiervoor bij ouderen. De huidige behandelrichtlijnen binnen de psychiatrie zjin met name gebaseerd op onderzoek naar psychische klachten bij (jong)volwassenen. In ROM-GPS willen we onderzoeken wat het effect is van onze psychiatrische behandelingen bij patiënten van 67 jaar en ouder en stellen we ons de vraag of de huidige behandelrichtlijnen ook voldoen in het specifieke geval van de oudere patiënt. Hierbij zullen we bijvoorbeeld ook kijken in welke mate (natuurlijke) lichamelijke verouderingsprocessen het effect van de behandeling beïnvloeden.

In totaal zullen 800 ouderen in noordelijk Nederland worden onderzocht binnen verschillende ggz-instellingen en het Universitair Centrum Psychiatrie. De studie is geïnitieerd vanuit het Rob Giel onderzoekscentrum (RGOc). Binnen GGZ Drenthe zal het onderzoek plaatsvinden op de polikliniek ouderenpsychiatrie in Assen.

Opzet van het onderzoek

De populatie zal bestaan uit ouderen bij wie na intake een unipolaire stemmingsstoornis, een angststoornis of een somatoforme stoornis is vastgesteld en die informed consent willen geven voor de aanvullende metingen.

Bij deelnemers aan de ROM-GPS studie worden voorafgaand, gedurende en aan het einde van de behandeling meerdere keren metingen verricht aan de hand van gestructureerde en uitgebreide vragenlijstafnames door een getrainde onderzoeker. Deze metingen verlopen parallel aan de behandeling. De metingen bestaan uit (semi-)gestructureerde diagnostische interviews incluis vragenlijsten, cognitieve testen, alsmede een beperkt lichamelijk onderzoek verspreid over een periode van anderhalf jaar of meer. Om de metingen zo minimaal mogelijk belastbaar te laten zijn worden ze zoveel mogelijk uitgevoerd in aansluiting op reguliere behandelbezoeken van de patiënt aan de polikliniek.

Omdat het een grote multicenter studie betreft en er een groot aantal oudere patiënten een langere tijd systematisch gevolgd en onderzocht zullen worden, zijn wij van mening dat deze studie op termijn een belangrijke bijdrage zal levereren in de toekomstige behandelrichtlijnen voor de oudere patiënt.

Onderzoekers

• Dr. A. Lugtenburg, GGZ Drenthe, onderzoeksleider Ouderenpsychiatrie GGZ Drenthe
• Prof. dr. R.C. Oude Voshaar, Universitair Centrum Psychiatrie, Universitair Medisch Centrum Groningen, hoofdonderzoeker

Samenwerking

Dit onderzoek wordt uitgevoerd samen met de volgende samenwerkingspartners:

• Poliklinieken Ouderenpsychiatrie van het Universitair Centrum Psychiatrie van het Universitair Medisch Centrum Groningen
• Mediant
• GGZ Noord-Holland-Noord
• GGZ Centraal
• GGNet
• Pro Persona

Publicaties

• Van den Brink, R., Oude Voshaar, R., Dhondt, T., & van der Plas, W. (2015). ROM-GPS: Routine outcome monitoring - geriatric psychiatry and sciences: A naturalistic cohort study of the effectiveness of outpatient geriatric treatment for depression and anxiety.
• Poster presentations:
  Poster presented at the Balancing Cure with Care: Advances in Late Life Mental Health, 17th IPA International Congress, 13–16 October 2015, Berlin, Germany. 27(S1) S111-S112. doi:10.1017/S1041610215002161
• Molde H, Nordhus IH, Torsheim T, Engedal K, Bendixen AB, Byrne GJ, Márquez-González M, Losada A, Feng L, Ow EKT, Pisitsungkagarn K, Taephant N, Jarukasemthawee S, Champagne A, Landreville P, Gosselin P, Ribeiro O, Diefenbach GJ, Blank K, Beaudreau SA, Laks J, de Araújo NB, Fonseca RP, Kochhann R, Camozzato A, van den Brink RHS, Fluiter M, Naarding P, Pelzers LPRM, Lugtenburg A, Oude Voshaar RC, Pachana NA. A Cross-National Analysis of the Psychometric Properties of the Geriatric Anxiety Inventory. J Gerontol B Psychol Sci Soc Sci. 2020 Aug 13;75(7):1475-1483. doi: 10.1093/geronb/gbz002. PMID: 30624724; PMCID: PMC7424278.
• Oude Voshaar RC, Dhondt TDF, Fluiter M, Naarding P, Wassink S, Smeets MMJ, Pelzers LPRM, Lugtenburg A, Veenstra M, Marijnissen RM, Hendriks GJ, Verlinde LA, Schoevers RA, van den Brink RHS. Study design of the Routine Outcome Monitoring for Geriatric Psychiatry & Science (ROM-GPS) project; a cohort study of older patients with affective disorders referred for specialised geriatric mental health care. BMC Psychiatry. 2019 Jun 17;19(1):182. doi: 10.1186/s12888-019-2176-6. PMID: 31208389; PMCID: PMC6580500.
• Schmahl OC, Jeuring HW, Aprahamian I, Naarding P, Marijnissen RM, Hendriks GJ, Fluiter M, Rhebergen D, Lugtenburg A, Lammers MW, van den Brink RHS, Oude Voshaar RC. Impact of childhood trauma on multidimensional frailty in older patients with a unipolar depressive-, anxiety- or somatic symptom disorder. Arch Gerontol Geriatr. 2021 Sep-Oct;96:104452. doi: 10.1016/j.archger.2021.104452. Epub 2021 May 30. PMID: 34111719.
• Tjoelker FM, Jeuring HW, Aprahamian I, Naarding P, Marijnissen RM, Hendriks GJ, Rhebergen D, Lugtenburg A, Lammers MW, van den Brink RHS, Oude Voshaar RC. The impact of a history of child abuse on cognitive performance: a cross-sectional study in older patients with a depressive, anxiety, or somatic symptom disorder. BMC Geriatr. 2022 Apr 28;22(1):377. doi: 10.1186/s12877-022-03068-6. PMID: 35484493; PMCID: PMC9052677.
• Krikke MA, Jeuring HW, Naarding P, Cappabianca G, Rhebergen D, Aprahamian I, Lugtenburg A, Spit EJ, van den Brink RHS, Oude Voshaar RC. Determinants of Psychomotor Slowing in Older Adults With Depressive Disorder. Am J Geriatr Psychiatry. 2025 Nov;33(11):1218-1229. doi: 10.1016/j.jagp.2025.04.003. Epub 2025 Apr 9. PMID: 40328587.
• van Steen M, Zoet M, Hendriks GJ, Rhebergen D, Lugtenburg A, Lammers M, van den Brink R, Marijnissen R, Voshaar RO, Collard RM, Naarding P. Association Between Personality Traits and Functional Limitations in Older Adults with Affective Disorders: A Cross Sectional Study. Clin Gerontol. 2025 Jan-Feb;48(1):149-160. doi: 10.1080/07317115.2023.2240317. Epub 2023 Jul 29. PMID: 37515583.
• Scheenen ME, van den Brink RHS, Konstantinidou S, Lugtenburg A, Spit J, Hendriks GJ, Naarding P, de Vent NR, Kessels RPC, Oude Voshaar RC, Jeuring HW. Montreal Cognitive Assessment (MoCA) Norms for Older Patients with a Depressive Disorder. Med Sci (Basel). 2025 Dec 10;13(4):312. doi: 10.3390/medsci13040312. PMID: 41440544; PMCID: PMC12734739.